Imker Patrick Schoemaker over de Bijen Ambassade

18 september 2022

Sinds juli 2022 staat in het Máximapark op het terrein van Steede Hoge Woerd een kunstwerk met 4500 etensborden en uitbundig groen. Het is de ‘Bee Embassy’, de Bijen Ambassade, waarin een volk van tienduizenden Zwarte Bijen huist. Het kunstwerk wil het belang van biodiversiteit voor onze voedselketen in de belangstelling zetten. Een gesprek met Patrick Schoemaker, een van de drie imkers die de bijen verzorgt.

zwarte bijen
Patrick Schoemaker bij zijn bijenvolk

Patrick Schoemaker bij zijn bijenvolk

De Bijen Ambassade die afgelopen juli in de tuinen van Utrecht Natuurlijk werd onthuld is een idee van de Vlaamse kunstenaar Tim Joye, het brein achter het artistieke, sociale en wetenschappelijke project Beesphere, dat sculpturen voor bijen en insecten neerzet op ongebruikte kavels in de stad, op bedrijventerreinen en in parken. Toen Joye een kunstwerk zag van de Amsterdamse kunstenaar Zeger Reyers met etensborden en planten hebben ze samen een plan gemaakt en ingediend bij het Fentener van Vlissingen Fonds, dat activiteiten op het gebied van cultuur en natuur in de stad en provincie Utrecht financiert. Zij wonnen de prijsvraag (€ 50.000) en Utrecht Natuurlijk stelde ruimte beschikbaar voor de Bijen Ambassade.

In de Bijen Ambassade huizen Zwarte Bijen, een oud bijenras, dat al aan het begin van de jaartelling in de Romeinse tijd hier verzorgd werd. Het ras is vele duizenden jaren oud, en de enige inheemse honingbij van Noord- en West-Europa. Door grootschalige import van bijenrassen die meer honing halen en die voor imkers makkelijker hanteerbeer zijn, is de Zwarte Honingbij hier bijna uitgestorven. Er zijn nu programma’s om die volken weer te laten groeien. Daarvoor moet de imker met zijn/haar bijen op reis naar een plek waar meerdere volken zwarte bijen bijeen zijn om de koningin te bevruchten.

Patrick Schoemaker bij zijn bijenvolk

Bee Embassy bij Utrecht Natuurlijk

Utrecht Natuurlijk benaderde een aantal imkers die al bijen houden op het gebied van Steede Hoge Woerd om de bijen te verzorgen: Patrick Schoemaker, Willemijn de Leij en Marco Kraakman. Patrick heeft al twee bijenkasten in de oude perenboomgaard voor het Castellum. Willemijn heeft een paar bijenkasten bij Steede Hoge Woerd. Zij beiden hebben het imkervak geleerd van Marco, die veel ervaring heeft met het raszuiver opkweken van de zwarte bij.

 

Dat is dan ook een van de taken van Patrick Schoemaker (47). Hij is geboren en getogen in Maarssen, woonde een tijdje in de stad Utrecht en is 14 jaar geleden met zijn vrouw naar Leidsche Rijn verhuisd, waar zij nu met hun kinderen wonen. Hij werkt bij Gemeente Stichtse Vecht, waar hij aanvragen voor omgevingsvergunningen behandelt. Het imkeren is een hobby.

Utrecht Natuurlijk benaderde een aantal imkers die al bijen houden op het gebied van Steede Hoge Woerd om de bijen te verzorgen: Patrick Schoemaker, Willemijn de Leij en Marco Kraakman. Patrick heeft al twee bijenkasten in de oude perenboomgaard voor het Castellum. Willemijn heeft een paar bijenkasten bij Steede Hoge Woerd. Zij beiden hebben het imkervak geleerd van Marco, die veel ervaring heeft met het raszuiver opkweken van de zwarte bij.

Dat is dan ook een van de taken van Patrick Schoemaker (47). Hij is geboren en getogen in Maarssen, woonde een tijdje in de stad Utrecht en is 14 jaar geleden met zijn vrouw naar Leidsche Rijn verhuisd, waar zij nu met hun kinderen wonen. Hij werkt bij Gemeente Stichtse Vecht, waar hij aanvragen voor omgevingsvergunningen behandelt. Het imkeren is een hobby.

Als kind was hij al gefascineerd door de dieren in de achtertuin, vertelt Patrick, door insecten, torren, kruisspinnen, miertjes: ‘Ik zocht ze allemaal op in boekjes. Ik probeerde sprinkhanen te vangen. Toen ik volwassen was ging ik op oude-ambachten-markten altijd even kijken of er een imker was, en liet ik me alles vertellen. Wat serieuzer werd het toen ik in 2017 een kennismakingscursus bij de BijenhoudersVereniging Utrecht (BVU) ging volgen. Dat vond ik zo interessant dat ik door ben gegaan met de basiscursus bijenhouden: elke week van het bijenseizoen een les. Ik was meteen enthousiast. Sinds 2019 houd ik zelf bijen.’

Zelf bijen houden begint met het kopen van een ‘volk’ van een imker die een volk over heeft. Patrick: ‘Zo’n volk vermenigvuldigt zich elk jaar. Dan komt er een nieuwe koningin en de oude koningin gaat met een deel van het volk de kast uit en gaat zwermen. Het is je taak als imker om dat zwermen te voorkomen, om overlast voor de mensen te voorkomen. Dat doe je door in het voorjaar op tijd de oude koningin in een aparte kast te zetten. Na de winter – als het volk op zijn kleinst is – is het makkelijkste moment om de koningin te vinden. Ze is een stuk langer dan de rest. Dan doe ik met een merkstift een kleurtje op haar borststuk.’

Een imker draagt als hij aan het werk is ter bescherming altijd een pak. Is zo’n pak benauwd? Patrick: ‘Dat valt wel mee, de kap is van gaas. Deze zomer was het wel een beetje warm. Als je met bijen werkt moet je rustig werken. Rustig bewegen en niet teveel inspannen.’

Japanse Tuin

Patrick Schoemaker bij zijn bijenkasten in de oude Perenboomgaard